Là nước láng giềng gần gũi nên từ lâu, quan hệ giữa Đảng, Chính phủ và nhân dân 2 nước Lào- Việt diễn ra hết sức tốt đẹp. Nhân dân 2 bên biên giới thường có mối quan hệ họ hàng, qua lại thăm thân, giao lưu, trao đổi mua bán hàng hóa, dưới sự quản lý và tạo điều kiện của chính quyền 2 nước. Không chỉ thế, do Lào là đất nước giàu tiềm năng, lại có chính sách thông thoáng nên doanh nghiệp (DN) nhiều nơi thường tìm đến Lào làm ăn, gắn bó lâu dài và đã thành công, trong đó có nhiều DN Việt Nam, DN Gia Lai.Từ truyền thống lâu đời…

Theo số liệu chính thức, hiện Lào có trên 200 dự án khác nhau với nguồn vốn đầu tư lên đến hàng trăm tỉ USD. Trong số đó, Việt Nam là nước dẫn đầu, cùng với 40 quốc gia khác đang đầu tư tại Lào. Và Lào cũng là nước mà Việt Nam đầu tư ra nước ngoài lớn nhất tính đến thời điểm hiện nay. Gần như ở các địa phương của Lào đều có Việt kiều sinh sống làm ăn. Do siêng năng chăm chỉ, tháo vát, thông minh nên họ gặp nhiều thuận lợi trong việc mua bán kinh doanh. Tại chợ thị trấn Si Nô tỉnh Savanakhet hay chợ thị xã Attapeu khi ghé thăm và mua quà lưu niệm, chúng tôi đều gặp người Việt. Ở Lào có một nữ Việt kiều sở hữu một chuỗi cửa hàng rất lớn trải dài ở nhiều tỉnh, đó là chị Đào Hương. Hỏi người dân sở tại, gần như ai cũng biết người đàn bà nổi tiếng này. Bữa cơm ngày quay về tại cửa hàng một Việt kiều tên Đức Lập ở Attapeu cho cả đoàn cảm giác ngon nhất sau một tuần có mặt trên đất Lào. Không chỉ chăm chỉ làm ăn, người Việt ở Lào còn có nhiều đóng góp quan trọng vào sự phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội của Lào.

Nhiều DN Gia Lai hướng sang Lào đầu tư, làm ăn phát triển kinh tế còn vì điều kiện địa lý thuận lợi, từ Gia Lai sang Attapeu- đã có quốc lộ hiện đại nối liền với cự ly rất gần- chỉ khoảng 150 km. Và từ tỉnh phía Nam này của Lào hướng về thủ đô Viêng Chăn cũng chỉ hơn 1.000 km, trong khi quốc lộ 18 chạy dọc nước Lào là một con đường rất tốt. Đối với DN Gia Lai, nhiều năm qua, hàng chục DN qua lại làm ăn tại Lào đã có bề dày gắn bó như Công ty TNHH 30-4, Công ty Quốc Cường, sau này có HAGL, Hoàng Anh Quang Minh, Huy Hoàng, Diên Hồng,… Theo thời gian, số DN Gia Lai sang Lào làm ăn ngày càng nhiều, trên nhiều lĩnh vực từ khai thác, mua bán, chế biến gỗ là chủ yếu thì nay có thêm dịch vụ vận tải, kinh doanh thương mại, trồng rừng, bất động sản, khai thác và chế biến khoáng sản… Các công ty cao su thuộc Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam tại Gia Lai như Công ty Cao su Chư Pah, Mang Yang, Chư Sê, Chư Prông cũng đã tích cực liên doanh liên kết thực hiện dự án khai hoang trồng và chế biến cao su tại Lào và Campuchia.

Năng động, sáng tạo và luôn giữ chữ tín nên các DN Việt Nam, DN Gia Lai được đối tác Lào tin cậy. Trong chuyến công tác năm trước, tôi có dịp làm quen với anh bạn Lào tên Môn Vi Lay ở tỉnh Chămpasăk. Hỏi ra mới biết, DN của anh không lớn lắm nhưng đã làm ăn khá lâu với Công ty TNHH 30-4, đến nay vẫn còn duy trì và ngày càng gắn bó. Anh bạn Lào cho rằng, không riêng gì anh mà nhiều DN Lào chỉ muốn làm ăn với người Việt Nam vì hiểu biết nhau khá rõ, dễ đi đến thống nhất trong các quyết định.

…Đến hiện thực hôm nay

Một góc thị xã Păk Sé

Sang Lào lần này tôi hiểu rõ hơn tầm vóc và ảnh hưởng của một DN hàng đầu Việt Nam và Gia Lai đang thực hiện nhiều dự án tại Lào- đó là HAGL. Đây không chỉ là một DN đang có dự án đầu tư tại Lào mà là nhiều dự án với quy mô lớn. Theo ông Đoàn Nguyên Đức- Chủ tịch Hội đồng Quản trị Công ty cổ phần HAGL, hiện HAGL đang đầu tư tại Lào với 7 dự án, tổng vốn đầu tư lên đến 260 triệu USD, gồm: Làng VĐV SEA Games; nhà máy chế biến gỗ xuất khẩu; trung tâm thương mại, căn hộ, văn phòng cho thuê; trồng cao su và trồng rừng; thăm dò khai thác mỏ sắt và đồng; thủy điện. HAGL vì vậy trở thành một trong những nhà đầu tư lớn của Lào. Điều quan trọng và khác biệt của những dự án trên so với các dự án của các nhà đầu tư khác là tất cả đều được HAGL triển khai đồng bộ và quyết liệt, nói đi đôi với làm. Đến nay, đã có những dự án kết thúc đầu tư, có những dự án sắp kết thúc đầu tư và có những dự án sẽ đầu tư vào năm 2010. Dự án làng VĐV SEA Games, nhà máy chế biến gỗ xuất khẩu, trồng cao su và trồng rừng là những minh chứng thuyết phục về sự quyết liệt và đồng bộ trong chỉ đạo và thực hiện của những người đứng đầu HAGL.

Cao su HAGL trên đất Lào

Tận thấy thành quả HAGL thực hiện trên đất Lào mới cảm nhận hết quyết tâm và nỗ lực của những người đi tiên phong nơi đây. Không chỉ một làng VĐV SEA Games, không chỉ là các dự án sắp sửa triển khai mà đó còn là nhà máy chế biến gỗ xuất khẩu quy mô ở Attapeu, là cây cầu bắc qua sông Xê Nụ, là bản làng với 200 hộ dân với hạ tầng đường, điện, trường học, trạm xá đầy đủ, là 2 ngàn ha cao su ở tỉnh Sê Kông và 7 ngàn ha ở tỉnh Attapeu chỉ trong 3 năm đã phủ đều. Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam cũng không thể ngờ HAGL lại có thể tập trung nhân lực, phương tiện, kinh phí để thực hiện dự án với tốc độ nhanh như thế. Nhưng như Chủ tịch Hội đồng Quản trị HAGL Đoàn Nguyên Đức thì đó là do có chính sách vận động phù hợp, chế độ thù lao và trả lương kịp thời, có sự hỗ trợ thiết thực cho người dân vùng dự án. Hàng trăm rồi hàng ngàn ha cao su cao của HAGL trên đất Lào đã hình thành như thế. Ngược đường trở về Cửa khẩu Bờ Y (Kon Tum) cách Attapeu chừng 30 km, hai bên đường bạt ngàn những vườn cao su 1, 2 năm tuổi. Xe dừng tại khu vực được xem là trung tâm “đầu não” của HAGL tại Attapeu. Giữa mênh mông cao su là những con đường xương cá chạy dài xẻ ngang quốc lộ. Theo anh Thủ- Phó Giám đốc HA- Attapeu- những con đường này kéo dài đến 15-30 km, song song với đường điện. Dọc những con đường như thế là những nông trường, hàng quán mọc lên. “Lúa thóc đến đâu, bồ câu đến đó”- anh Thủ xác nhận bằng một thành ngữ. “Nó khác xa hoàn toàn với một khu vực trước đây chỉ có rừng núi hoang rậm”-  anh nói thêm. Nhà làm việc khu trung tâm và khu nhà nghỉ cũng đã hình thành, đang trong giai đoạn hoàn thiện. Cùng lúc đến giờ làm buổi chiều, hàng trăm công nhân từ trong lán trại ùa ra, người leo lên giàn giáo, người tiến tới xe đẩy, người trộn hồ, người trát vữa… Khung cảnh nhộn nhịp hẳn lên. Theo anh Thủ- nơi đây còn xây dựng cả một khu nhà nghỉ để trung chuyển nhân công và khách từ Việt Nam sang làm việc. Như để chứng minh không chỉ có lời nói, anh đưa chúng tôi dạo một loạt lô cao su 2 năm tuổi. Những lô cao su cao đến 2-3 mét xanh um, đều tăm tắp, chạy dài đến mút tầm mắt. Thảng hoặc lại thấy từng tốp công nhân Lào lặng lẽ cuốc cỏ, bón phân. Để có được từng ha đất trồng cao su, những người như anh mất rất nhiều công sức để vận động sự ủng hộ của các trưởng bản, của người dân vùng dự án; phải cam kết thu nhận lao động, tạo công ăn việc làm, hỗ trợ xã hội nhiều mặt. Mới đây, nhiều bản bị đói, cán bộ, công nhân HA đã nhanh chóng đưa gạo đến cấp hỗ trợ kịp thời, bản 3 tấn, bản 5 tấn, đủ cả.

Anh Thủ còn hình dung ra rất nhiều điều ở tương lai. Mà đó không là chuyện viển vông, xa vời. Bởi chỉ năm, ba năm nữa, khi vườn cây đi vào khai thác, nơi đây sẽ sầm uất, nhộn nhịp đến mức nào. Nói cách khác bây giờ đã là sự khởi đầu thuận lợi cho sự phát triển mạnh mẽ và bền vững trong một tương lai rất gần.

Theo Báo Gia Lai.